Unikatowy słownik konserwacji i restauracji dzieł sztuki

Naukowcy z Politechniki Krakowskiej tworzą unikatowy słownik konserwacji i restauracji dzieł sztuki - będzie wielojęzyczny i dostępny on-line za darmo. Takiego słownika nie ma jeszcze na świecie.


Obecnie w słowniku jest już ponad 10 tys. haseł głównych (w językach angielskim, niemieckim i polskim) oraz dodatkowo ok. 4 tys. w językach francuskim i włoskim. Oprócz tego na słownik składają się dziesiątki tysięcy terminów szczegółowych, a także wyrażeń kontekstowych.


Terminologia obejmuje dziedziny związane z konserwacją dzieł sztuki (m.in. teorię konserwacji, konserwację malarstwa sztalugowego i ściennego, techniki i technologie stosowane w sztuce i historycznym budownictwie, teorię sztuki, architekturę i budownictwo), a także dziedziny pośrednio związane z konserwacją (np. geometrię wykreślną, chemię, biologię, fizykę).


Słownik, który łączy w sobie różne rodzajów słowników (jest słownikiem terminologicznym i równocześnie językowym z j. angielskim jako bazowym), powstaje w oparciu o fachową wiedzę specjalistów różnych dyscyplin, a ponieważ będzie dostępny on-line (w formule open access) może być łatwo modyfikowany poprzez dodawanie i korygowanie haseł.


Kierująca projektem doc. dr hab. Monika Bogdanowska z Wydziału Architektury Politechniki Krakowskiej podkreśla, że takiego słownika (pod względem konstrukcji jak i zasobów) jeszcze na świecie nie udostępniono: „Mamy przegląd tego co się robi. Każdego dnia sprawdzamy, czy ktoś nie wpadł na podobny pomysł, bo pomysł jest w teorii prosty, ale w praktyce to ogromne wyzwanie wymagające wielkiej pracy. Na razie wiemy, że nie ma na świecie nic porównywalnego z naszym projektem. Mamy szansę być pierwsi”.


Słownik, którego głównym - ale nie jedynym - narzędziem będzie wyszukiwarka, ułatwi przekład tekstów naukowych, znajdowanie definicji, kolokacji itd. Jego objętość jest zasadniczo nieograniczona, zarówno pod względem liczby terminów, liczby języków, jak i tematyki. Dlatego są plany, żeby projekt przekształcić w międzynarodowy i rozbudowywać przy udziale zagranicznych partnerów naukowych.


Autorzy przedsięwzięcia chcieliby wykorzystać stworzone narzędzie i struktury bazy danych do budowy terminologicznych baz różnych dyscyplin naukowych (byłby to elektroniczny słownik naukowy). Jak wyjaśnia dr Bogdanowska pomysł na słownik wziął się „z dokuczliwego braku takiego narzędzia, o czym wie każdy, kto kiedykolwiek stanął przed zadaniem przekładu nawet prostych pojęć i terminów...”.


Nad projektem, finansowanym z Narodowego Centrum Nauki, pracuje zespół specjalistów z Politechniki Krakowskiej oraz innych ośrodków w Polsce, a także filolodzy z Uniwersytetu Jagiellońskiego. Pierwsza wersja słownika powinna być publicznie dostępna jeszcze w tym roku.


Więcej na stronie projektu: www.artrestorationdictionary.pk.edu.pl